Obszerne śledztwo prowadzone przez Prokuraturę Europejską (EPPO) ujawniło, w jaki sposób zorganizowane sieci przestępcze zalały rynki UE fałszywie importowanymi hulajnogami elektrycznymi, rowerami elektrycznymi i innymi towarami z Chin. Operacja o kryptonimie „Kalipso” ujawniła złożony schemat unikania cła importowego i podatku VAT na masową skalę (European Public Prosecutor’s Office [EPPO], 2025). Skoordynowane naloty w 14 krajach doprowadziły do aresztowania dziesięciu podejrzanych i zajęcia 5,8 miliona euro w gotówce, a także 7133 rowerów elektrycznych i 3696 hulajnóg elektrycznych. Śledczy szacują straty dla finansów publicznych na około 700 milionów euro — to największa tego typu sprawa w najnowszej historii (EPPO, 2025).
Masowy schemat oszustwa zalewający rynki UE
Sieci przestępcze, głównie kontrolowane przez obywateli Chin, prowadziły kompleksowe nielegalne przedsiębiorstwo importowe, zajmujące się wszystkim – od wysyłki kontenerów z Chin po pranie brudnych pieniędzy (EPPO, 2025). Towary wjeżdżały do UE przez port w Pireusie w Grecji, gdzie były zaniżane pod względem wartości lub błędnie klasyfikowane w celu uniknięcia opłat celnych.
Aby uniknąć podatku VAT, sprawcy wykorzystali Procedurę Celną 42 (CP42), która umożliwia importerom odroczenie VAT, gdy towary są przemieszczane do innego państwa członkowskiego. Firmy-słupy w Grecji importowały towary w ramach CP42, twierdząc, że są przeznaczone dla firm w Bułgarii, Czechach lub Słowenii – podmiotów, które w rzeczywistości były fałszywe lub przejęte. W rzeczywistości towar był przekierowywany do tajnych magazynów we Francji, Włoszech, Hiszpanii i Polsce, a następnie sprzedawany na czarnym rynku za gotówkę (EPPO, 2025).
Ponieważ przemytnicy nie płacili podatku VAT ani ceł, mogli sprzedawać hulajnogi elektryczne i rowery elektryczne znacznie poniżej legalnych cen rynkowych, podważając uczciwą konkurencję (EUToday, 2025).
Ryzyka ukryte za promocyjnymi cenami rowerów i hulajnóg elektrycznych
- Brak gwarancji lub wsparcia posprzedażowego. Towary z szarej strefy często nie mają ważnej gwarancji, ponieważ omijają oficjalne kanały dystrybucji (Kurz Scribos, 2023).
- Problemy z bezpieczeństwem i zgodnością. Produkty mogą nie posiadać wymaganych certyfikatów UE, stwarzając potencjalne zagrożenia bezpieczeństwa.
- Nieoczekiwane koszty. Organy celne mogą zatrzymać niedostatecznie zgłoszone przesyłki lub naliczyć podatek VAT i cło przy dostawie, pozostawiając kupujących z niespodziewanymi rachunkami (Komisja Europejska, b.d.).
Kupuj mądrze: wybieraj renomowanych dostawców z UE
Operacja Kalipso uwypukla prostą lekcję dla konsumentów: kupuj wartościowe przedmioty, takie jak hulajnogi elektryczne i rowery elektryczne, wyłącznie od legalnych sprzedawców z siedzibą w UE, którzy posiadają ważny numer VAT i wystawiają prawidłową fakturę. Kupując u autoryzowanego dostawcy z UE, wszystkie podatki są wliczone z góry, obowiązują przepisy dotyczące ochrony konsumentów, a Państwo otrzymują pełną gwarancję. Ten spokój ducha przewyższa wszelkie krótkoterminowe oszczędności z ofert z szarej strefy, które ostatecznie mogą kosztować znacznie więcej.
Źródła
- Prokuratura Europejska. (2025, 26 czerwca). Investigation “Calypso”: EPPO strikes criminal networks flooding EU with fraudulent Chinese imports. Pobrano 7 lipca 2025 r. z https://www.eppo.europa.eu/…
- EUToday. (2025, 26 czerwca). Operation “Calypso”: EU prosecutors dismantle €700 million fraud scheme involving Chinese imports. Pobrano 7 lipca 2025 r.
- Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Podatków i Unii Celnej. (b.d.). Buying goods online from a non-EU country – consumer advice. Pobrano 7 lipca 2025 r.
- Kurz Scribos. (2023). The grey market – risks and countermeasures. Pobrano 7 lipca 2025 r.
